Waarom een AI-antwoord soms nét niet werkt
Je vraagt AI om hulp met een presentatie en krijgt tien keurige tips. Alleen moest je eigenlijk een openingszin hebben. Of je vraagt om een mail en krijgt een tekst die zo formeel is dat je hem nooit zou versturen. Het antwoord is er wel, maar je kunt er weinig mee.
Dan ligt het voor de hand om nog een keer op dezelfde manier te vragen. Soms helpt dat. Vaak is het slimmer om eerst te kijken welke informatie er in je vraag ontbreekt. Je hoeft geen enorme instructie te schrijven. Een paar gerichte zinnen kunnen al genoeg zijn.
Vertel wat je aan het einde wilt hebben.
“Help me met mijn presentatie” klinkt duidelijk, totdat je bedenkt hoeveel dat kan betekenen. Een indeling? Een korte samenvatting? Spreektekst voor vijf minuten? Kies eerst wat je wilt ontvangen. Dat maakt het daarna ook makkelijker om te beoordelen of het antwoord goed is.
Stel dat je iets moet vertellen over duurzame kleding. Je klasgenoten kennen het onderwerp nog nauwelijks en je mag maar vijf minuten spreken. Dat zijn nuttige gegevens. Je kunt vragen om drie hoofdpunten, een herkenbaar voorbeeld en een openingsvraag. Daarmee geef je richting, zonder de hele presentatie vooraf zelf uit te schrijven.
“Ik geef een presentatie van vijf minuten over duurzame kleding aan eerstejaarsstudenten. Bedenk een openingsvraag en drie hoofdpunten. Gebruik een voorbeeld uit het dagelijks leven. Geef alleen de opzet, nog geen volledige spreektekst.”
Merk op dat die laatste zin ook iets afbakent. Je krijgt een opzet om mee te werken. Als dat de bedoeling is, is een compleet uitgeschreven verhaal vooral extra werk om weer in te korten.

Geef details die de uitkomst veranderen.
Je hoeft niet je hele project te beschrijven. Zoek naar informatie die een ander antwoord zou opleveren. Voor wie is het bedoeld? Hoeveel tijd of ruimte heb je? Wat heb je al geprobeerd? Een budget van twintig euro levert andere ideeën op dan een budget van tweeduizend euro.
Ook de toon kun je concreter maken. “Schrijf vriendelijk” is nogal ruim. “Schrijf een korte mail aan mijn docent, beleefd maar zonder formele aanhef” geeft meer houvast. Nog duidelijker wordt het met één of twee zinnen die je zelf prettig vindt. Dan laat je horen wat je bedoelt.
Laat persoonlijke gegevens weg als ze niets toevoegen. Voor een voorbeeldmail hoeft een tool de echte naam, het telefoonnummer of het studentnummer van de ontvanger niet te kennen. “Mijn docent” of een invulveld werkt vaak prima. Je vult de juiste gegevens later zelf in.
Vraag gericht door als het nog niet klopt.
Een eerste antwoord hoeft niet meteen de versie te zijn die je gebruikt. Lees het en wijs aan waar het misgaat. “Maak dit beter” laat veel open. “De tweede alinea is te lang; maak daar twee korte zinnen van” is een aanpassing waar je iets aan hebt.
Verander bij voorkeur één belangrijk onderdeel tegelijk. Als je de lengte, de doelgroep én de bedoeling omgooit, wordt het lastig om te zien waarom een volgende versie beter werkt. Bewaar juist wat al goed is. Zeg bijvoorbeeld dat het voorbeeld mag blijven, maar dat de uitleg eenvoudiger moet.

Controleer daarna de inhoud. Een nette formulering maakt een datum, berekening of bron nog niet juist. Leg zulke onderdelen naast informatie die je zelf kunt controleren. Staat er iets in dat je niet kunt uitleggen? Vraag naar de redenering en beoordeel die, in plaats van alleen om een overtuigender antwoord te vragen.
Je merkt vanzelf welke details voor jouw taken verschil maken. Bewaar een vraag die goed werkt, mét de context die je erbij gaf. De volgende keer heb je dan een bruikbaar vertrekpunt. Daar kun je weer van afwijken zodra de situatie anders is.

Geef een reactie